Muzeum – Zespół Synagogalny we Włodawie to wyjątkowa placówka muzealna o charakterze etnograficznym, mieszcząca się w zabytkowym kompleksie synagogalnym przy ul. Czerwonego Krzyża 7 w Włodawie. Założone w 1981 roku (początkowo jako Muzeum Pojezierza Łęczyńsko-Włodawskiego), od 2016 roku funkcjonuje pod obecną nazwą, a jego organizatorem jest Powiat Włodawski. Muzeum zajmuje trzy historyczne budynki: Wielką Synagogę, Małą Synagogę oraz dom pokahalny, które po II wojnie światowej służyły m.in. jako magazyny, zanim trafiły pod opiekę muzeum. Dziś placówka, oceniana przez odwiedzających na 4,6 gwiazdki (na podstawie 237 opinii), stanowi ważny punkt na mapie kulturalnej Lubelszczyzny, łącząc w sobie historię, etnografię i edukację.
Zwiedzający mogą poznać cztery działy muzeum: etnograficzny, historyczny, promocyjno-edukacyjny i administracyjny. W dziale etnograficznym uwagę przykuwa stała wystawa „Chłopskie pielgrzymowanie”, ukazująca kulturę materialną wsi włodawskiej, a także ekspozycje poświęcone folklorowi kultur egzotycznych. Dział historyczny gromadzi cenne judaika i dokumenty związane z dziejami Włodawy i regionu, które można oglądać m.in. w sali męskiej Wielkiej Synagogi. Muzeum słynie również z organizacji cyklicznego Festiwalu Trzech Kultur, upamiętniającego wieloetniczną i wieloreligijną historię miasta. Dojazd do placówki jest wygodny – najbliższy przystanek autobusowy „Włodawa – Czworobok” znajduje się zaledwie 228 metrów od muzeum, a bezpłatny parking oddalony jest o 66 metrów. Dla podróżujących pociągiem stacja kolejowa „Włodawa” jest oddalona o około 4 km.
Muzeum – Zespół Synagogalny we Włodawie to nie tylko miejsce wystaw, ale także aktywny ośrodek naukowy i wydawniczy. Od 1994 roku ukazują się „Zeszyty Muzealne” – publikacje dokumentujące historię i kulturę regionu oraz działalność placówki. Warto dodać, że w latach 1993–2012 muzeum prowadziło oddział – Muzeum Byłego Obozu Zagłady w Sobiborze, który obecnie podlega Państwowemu Muzeum na Majdanku. Dziś włodawska instytucja, z siedzibą w unikatowym zespole synagogalnym, zaprasza do odkrywania wielokulturowego dziedzictwa wschodniej Polski. Kontakt: tel. 538412654, e-mail: poczta@muzeumwlodawa.eu.
